Υπάρχει κάτι πιο δειλό από την ανοιχτή αντιπαράθεση με έναν τίμιο άνθρωπο; Ναι: η ύπουλη τιμωρία του επειδή τόλμησε να σηκώσει το κεφάλι.
Γιατί στις μικρές αυλές των τοπικών «αρχόντων», εκεί όπου ο λόγος περισσεύει και η ηθική απουσιάζει, κάθε σκέψη για ανεξαρτησία, κάθε προσπάθεια να δεις πίσω από τον τοίχο της σιωπής και της υποταγής, θεωρείται προσβολή.
Και η τιμωρία είναι πάντα άμεση και ανελέητη.Όποιος ξεφεύγει από το στενό μονοπάτι που χάραξαν για τη δική τους «βασιλεία» — όποιος αρνείται να είναι υπηρέτης τους και επιλέγει να είναι λειτουργός, επαγγελματίας, άνθρωπος — βαφτίζεται εχθρός.
Δεν έχει σημασία πόσα έχει προσφέρει, πόσα ξενύχτια και θυσίες κουβαλά, πόσους ανθρώπους έχει στηρίξει. Η δική του αξία δεν έχει καμία θέση σε ένα σύστημα που θρέφεται από την ανασφάλεια και τον φόβο.
Κι εκεί γίνεται ξεκάθαρο: Υπάρχει μόνο συμφέρον, φόβος και δίψα για εξουσία. Μπροστά στη διατήρηση της καρέκλας, γκρεμίζονται φιλίες, θρυμματίζονται σχέσεις, σβήνονται χρόνια κοινών πορειών.
Κι όλα αυτά συμβαίνουν όταν βλέπεις παντού εχθρούς, όταν πιστεύεις ότι ξαφνικά όλοι στρέφονται εναντίον σου — ακόμη κι εκείνοι που κάποτε στάθηκαν δίπλα σου.
Απολύουν χωρίς σκέψη. Εξορίζουν χωρίς εξήγηση. Διαγράφουν ολόκληρες διαδρομές με την ευκολία του κουμπιού ενός υπολογιστή.
Και ας μην ξεγελιόμαστε: η ευθύνη βαραίνει πρωτίστως τον έμμεσο εργοδότη, εκείνον που με μια λέξη ή μια σιωπή υπαγορεύει την απόφαση, αφήνοντας τους άλλους να βγάλουν την «βρώμικη δουλειά». Το κάνουν όχι επειδή έχουν δίκιο, αλλά επειδή μπορούν. Γιατί η μικρότητα ντύθηκε αξίωμα, και η εξουσία έγινε μέσο προσωπικής εκδίκησης αντί για ευθύνη και προσφορά.
Αλλά η αλήθεια, όσο κι αν την πολεμούν, έχει τρόπο να βρίσκει διέξοδο. Όσο υπάρχουν άνθρωποι που δεν σκύβουν, που δεν ξεχνούν τι σημαίνει αξιοπρέπεια και καθαρή συνείδηση, η σιωπή τους δεν θα κρατήσει για πάντα.
Γιατί όσο κι αν προσπαθούν να σε σβήσουν, δεν μπορούν να διαγράψουν την αλήθεια: ότι αυτοί είναι οι δειλοί και οι λίγοι. Κι εσύ, που τόλμησες να σταθείς όρθιος, είσαι ήδη νικητής.
Κλεοπάτρα Μισαηλίδου
